Ervaring heeft geleerd dat het belangrijk
is om bij duurzame technologische ontwikkeling allerlei direct of
indirect betrokkenen bij een duurzaamheidsprobleem of oplossing te
betrekken. Ook is het belangrijk om een interactieve werkwijze te
volgen. Een gezamenlijk ontwikkelde oplossing heeft meer legitimiteit
en is effectiever.
Om te bedenken wie er direct en indirect betrokken zijn bij een duurzaamheidsprobleem
of een bepaalde duurzame (technologische) innovatie, is het goed eerst
grofweg een sociale kaart te maken. Een voorbeeld van een manier waarop
men een sociale kaart kan invullen is te vinden in het DTO-project
Chemie.
In de stakeholdersanalyse, een concrete werkwijze om een sociale kaart in
te vullen, die binnen Chemie is gedaan zijn inhoudelijke stappen verweven
met het wekken en peilen van belangstelling, het vergroten van de bekendheid
van het initiatief, het overtuigen van mogelijke partners, etcetera. In
het geval van Chemie gaat het om een interactieve verkenning van probleemdefinities
en van mogelijke oplossingen. Een voorbeeld van een formulier voor een stakeholdersanalyse
is het volgende:
Het betrekken van allerlei belanghebbenden en geïnteresseerden heeft alles
te maken met het vergroten van netwerken en draagvlak. Werkelijke steun
voor een project of oplossing wordt pas verkregen als betrokkenen het project
als het hunne gaan zien, als het strookt met hun opvatting van een probleem
op oplossing. De interactieve werkwijze is een wezenlijk element van de
DTO-aanpak. Op grond van de ervaringen uit het DTO-programma zijn enkele
opmerkingen te maken:
Het gevaar bestaat, dat goede ideeën van minder draagkrachtige partijen
ondersneeuwen door de invloed van partijen met veel financiële middelen.
Om een probleemdefinitie tot een gedeelde probleemdefinitie te maken,
moet een voorlopige probleemdefinitie vaak worden bijgesteld.
Van het betrekken van en scala aan direct betrokkenen gaat bijna als
vanzelf een invloed uit die maakt dat er een groter evenwicht ontstaat
tussen de culturele, structurele en technologische aspecten in duurzame
technologische ontwikkeling.